Veerschipper bij de IJssellinie

Geschreven door:

Tjeerd de Vries

Ik, Tjeerd de Vries (1937), kwam als negentienjarige in militaire dienst. Na een vaaropleiding in Geertruidenberg werd ik naar de IJssellinie gestuurd als pontonnier bij het varend onderdeel van de Landmacht.

Veerdienst bij geheim object
“Ik ben in 1957 in Welsum bij de rivier gekomen om veerschipper te worden. Aan de Gelderse kant van de IJssel hadden wij onze barakken. Daar was ook een haven. Daar lagen een heel groot caisson, een grote zandzuiger en een sleepboot. Met een grote houten sloep met buitenboordmotor zette ik militairen, mensen van Rijkswaterstaat en burgerpersoneel op afroep over van de ene naar de andere oever. Acht maanden was ik veerman en in die periode maakte ik twee keer een grote oefening mee.

Oefening in de nacht
De afsluiting van de rivier werd in het donker gedaan. Het was dan heel stil. Je kon de vogels horen vliegen want er mocht niks worden gezegd. Iedereen was in de weer. Uit Deventer waren er veel mensen van Rijkswaterstaat gekomen. Van het leger waren wij er van de veerdienst, de jongens van de stalen boten, en die van het luchtafweergeschut. Onze commandant manoeuvreerde het caisson erin. En dan was er de wacht. Die wachtlopers liepen elke dag, en elke nacht met scherp in het geweer, ook als er geen oefening was.

Veel te doen in korte tijd
Op de centimeter nauwkeurig moest het grote drijvende caisson tussen de landhoofden op beide oevers komen te liggen. Om het af te laten zinken kon het met water en zand worden afgevuld. Maar met de oefeningen werd dat niet gedaan. Dan werd het er enkel tussen gevaren en met enorme staalkabels vastgelegd. Voordat het caisson erin werd gevaren, moesten we een kleine kilometer stroomopwaarts stalen netten spannen. Met een man of twintig hingen we deze aan zware staaldraden. Die netten waren nodig om eventuele mijnen van de vijand op te vangen, die anders tegen dat caisson aan zouden drijven.

Extra versterking
De scheepvaart werd op tijd gewaarschuwd voor een oefening. Maar in geval van oorlog moesten de schepen, die onderweg waren, doorvaren tot bij het caisson. Daar zouden deze, nadat de mensen van boord waren gehaald, tot zinken worden gebracht om zo de afsluiting te versterken. Maar dat is gelukkig nooit gebeurd.

Verrassende aanval
Elke dag kwam er over een smalle dijk een treintje met locomotief langs. Dat reed met klei uit de uiterwaarden naar de steenfabriek. Op een keer had zich daarin een heel stel soldaten verstopt. Toen ze bij het ‘Object’ waren sprongen die er allemaal uit. Binnen twintig minuten was het hele Object bezet, ook de commandant op zijn kantoor. Ik was op de boot, zag het gebeuren en dacht ‘wegwezen’. Ik ben naar de rivier gevaren en was de enige die nog vrij was. We wisten wel dat er een oefening aankwam, maar verder wisten we niets. Het was heel goed om een keer een aanval te hebben gezien.”

De militaire dienst heeft grote indruk op me gemaakt. Ik heb er zoveel ervaring opgedaan. Die kon ik goed gebruiken toen ik als twintigjarige in het werkleven begon.”

Verhalen

Bij de Koninklijke Marine tijdens de Koude Oorlog

Op 17 augustus 1970 ben ik in dienst van de Koninklijke Marine getreden. Het heetste punt, de Cuba crisis, was al geweest maar de dreiging van een kern oorlog was nog steeds aanwezig.  Als 16 jarig jochie was ik daar niet zo mee bezig. Ik vond alles nog spannend....

Russen afluisteren

Brief van Henk Braakman, ontvangen op maandag 13-11-2023. Het betreft zijn belevenis van zijn diensttijd in de Koude Oorlog. Transcriptie Lichting 1956-6 Op 4 mei 1956 (wat een timing) lag er op de deurmat bij ons thuis een enveloppe met daarin een ‘bevel’ namens...

Conflict en komische wraak

Bij het militaire onderdeel waar ik was geplaatst, werkte ik op een technische afdeling onder leiding van een 'Korporaal 1', die bekend stond als een zuiplap die dacht dat hij de baas was. Op een dag kregen we een conflict over een handeling, terwijl we dezelfde...

Sloepvaren & Nieuw Guinea

Dit waargebeurde verhaal speelt zich af rond de jaren 1955 in de Aziatische archipel en net daarbuiten. Ik kwam op als dienstplichtig matroos in Hollandsche Rading naar de Marine kazerne. Daar werd ik binnenste buiten gekeerd en voorzien van de nodige uitrusting,...

Geheimzinnige schepen

In het begin van de 1950-er jaren hebben er een paar jaar een tweetal passagiersschepen in de Numansdorpse Veerhaven gelegen. Niemand wist waarom ze daar lagen en van wie ze waren. Het was allemaal heel geheimzinnig. Veel verhalen deden de ronde over het doel van...

Van Kanonnier tot touringcar-chauffeur

Geboren in augustus 1960, dus opgegroeid in de jaren 60 en 70, kregen wij te horen van de atoombom. En nog erger, de waterstofbom en de Russen. Niet dat ik er bang voor was, want met Den Helder dichtbij wist je dat als er zo'n grote bom zou vallen ook wij de klos...

Mijn jongenskamer ……

Een foto van mijn jongenskamertje. Het is door de tijd een wazig beeld geworden. Ik weet nog dat ik het maakte met mijn eerste fototoestel, een Agfa Clack, gekregen voor mijn vijftiende verjaardag in 1961. Ja ik ben van 1946. Dat fotootje illustreert de...

De Stingerbol

Ik ben als instructeur en opleidingsontwikkelaar van 1992 tot en met 1995 werkzaam geweest als in de Stingertrainer te Ede. In de stinger trainer werden schutters opgeleid van de Landmacht, Luchtmacht en Mariniers. De bol is van binnen voorzien van projectie...

Plotter bij de Korps Luchtwachtdienst

Tussen 1962 en 1964 ben ik, P.J.M (Nel) Winkelman opgegroeid in het oude noorden van Rotterdam, plotter geweest als reserve bij het luchtwachtcentrum in een grote bunker in Rotterdam. De korps Luchtwachtdienst (KLD) werd op 1 maart 1950 opgericht als onderdeel van...

Deel je eigen verhaal

Schakel JavaScript in je browser in om dit formulier in te vullen.

Auteur gegevens

Vul hieronder je contactgegevens in, zodat de afzender van dit verhaal juist is.
Wordt niet gepubliceerd
10 cijfers
Mijn auteursnaam mag

Schrijf je verhaal

Inhoud
Klik of sleep een bestand naar dit veld om te uploaden.
Dit mag een jpg, jpeg, png of gif bestand zijn van max. 1Mb.
Locatie bij dit verhaal
Selectievakjes