Fallex op Vliegbasis Woensdrecht

Geschreven door:

Ton de Vries

Van de 40 jaar die de Koude Oorlog heeft geduurd heb ik er ruim 30 in ’s Konings wapenrok beleefd, van 1958 tot het einde in 1989. Een van de kenmerken van die periode bestond uit de veelvuldige alarmering van staven en onderdelen om de paraatheid te testen, vaak gevolgd door oefeningen “op papier” en/of door “daadwerkelijk” te beoefenen maatregelen en activiteiten die onder gesimuleerde omstandigheden moesten worden uitgevoerd. Daarnaast was het gebruikelijk om tijdens staf-oefeningen, waarbij de onderdelen “input” moesten leveren, “op papier” vliegtuigen te laten weghelpen of zelfs inzetten vanaf daarvoor aangewezen NAVO-bases. Dit werd ook zo nu en dan in de werkelijkheid beproefd.

Recce-vliegtuigen?
Dat inzetten van “papieren” vliegtuigen vanaf NAVO-bases waar ze “vreemd” waren heeft dan ook soms wel verwarring gesticht. In een bundeltje papieren die ik had bewaard trof ik mijn eerste verslag van een oefening aan: “Fallex 62”. Deze ervaring heeft geleerd dat je voor het plezier in dit werk het spel zo veel mogelijk moet meespelen: een beroep op de eigen en andermans fantasie loont, zolang de gang van zaken maar niet wordt gefrustreerd. Plaats van handeling is Vliegbasis Woensdrecht. Het operationele 326- Squadron is al enige tijd weg, de Jachtvliegopleiding is Transitievliegopleiding (TVO) geworden met T-33’s (incl. 2 ex RT-33’s, fotoverkenners). Aan de rand van het “oude veld” vindt men de Elementaire Vliegopleiding (EVO) en de Vlieginstructeursopleiding (VIO) op Fokker S-11, een aantal stafgebouwen en diverse hangars, werkplaatsen en magazijnen en de Straalmotorenwerkplaats. Ook het z.g. “Kremlin” bevindt zich daar: dat is de staf van de Technische Dienst, ook op andere bases vanuit de uitvoerende sector zo aangeduid sinds de invoering van het Centraal Geleid Onderhoud (CGO), een van oorsprong Amerikaans systeem voor de bedrijfsvoering. (Men vond het nogal centralistisch). Het “oude veld” verdween bij de voorbereidingen op de Kruisraketten.

De oefening duurde ca. 9 x 24 uur, ik had m.i.v. de tweede dag steeds dienst als Celhoofd Technische Dienst buiten de normale diensturen. Er waren diverse cellen, zoals Operaties, Materieel en Motortransport die het spel moesten spelen terwijl de rest van de basis zich met de dagelijkse gang van zaken onledig hield.

De eerste avond bracht ons een drietal Canberra’s (bommenwerpers) en een Pembroke (transportvliegtuig) afkomstig van RAF Brüggen (West Duitsland). Op de tweede dag om 12.45Z zijn 5 Canberra’s gereed gemeld. Om 16.45Z (Greenwich Mean Time) werd gevraagd om “Recce-vliegtuigen t.b.v. de staf” (verkenningsvliegtuigen). Kennelijk nog niet enthousiast voor het spel geven we als antwoord: Geen RT-33 beschikbaar, de Canberra’s zijn bommenwerpers. Vijf minuten later geven we door: M-102 (RT-33) is op Deelen (toen nog een actief vliegveld).

Om 23.45Z wordt geopperd dat de Canberra’s misschien PR-7’s zijn, dus recce-kisten: er wordt nu gesproken over nummers van startpatronen voor de motoren. Om 00.10 Z wordt vastgesteld: we hebben 5 Canberra’s PR-7 ingedeeld en serviceable (het spel kan beginnen).

Om 01.05Z order van staf BDL/CLV (Bevelhebber der Luchtstrijdkrachten/Commando Luchtverdediging): T-birds zijn niet “operationeel’, niet meer doorgeven op vliegtuigstatus. Jammer, minder spel. Om 03.50Z tegenorder van BDL/CLV: (R)T-33 toch opgeven. We krijgen er zelfs rapportagecodes bij. De M-103 bij Aviolanda (tegenwoordig Fokker Aircraft Services), voeren we op als gereed binnen 3 dagen. Toch spel ?

Jazeker: om 05.20Z komt de opdracht “z.s.m. ter beschikking te doen stellen 6 S-11 vliegtuigen met gronduitrusting, gereedschap, special to type tools, handvoorraden, pre-issue stock, alsmede 8 vliegers, benodigde grondpersoneel, tentenmateriaal, keukenuitrusting, noodrantsoenen voor 4 dagen en transportmiddelen”.

Er volgt nu een reeks opdrachten en gereedmeldingen waaruit blijkt dat de diverse deelnemers het spel inderdaad spelen. De S-11 vlucht blijkt om 10.05Z een naam te hebben, t.w. “Pelgrim” en Commandant Nr 1 Instructiesquadron krijgt van ons (TD-cel) op welke kisten worden ingedeeld (CGO !); personeel moet hij aanwijzen uit eigen gelederen. Om 12.40Z krijgen we bericht dat onze 7 Piper Cubs een uur geleden naar Ypenburg zijn vertrokken en daar blijven. Om 17.00Z wordt gemeld dat “Pelgrim” is gestart, naar later blijkt zijn ze naar Wassenaar. Dat waren dus de recce-vliegtuigen t.b.v. de staf”? Of waren het die Piper Cubs?

Met de papieren Canberra’s is drie dagen lang, voordat – traditiegetrouw – de bom viel, niets gedaan en daarna al helemaal niet. Uit wat er zich verder afspeelde blijkt vooral dat in die tijd de strategie van (dreigen met) “Massale Vergelding” en het ondergaan van de gevolgen werd beoefend.

Een maand later beleefde de wereld de Cubaanse Rakettencrisis. Ik kan me niet herinneren dat daarvan iets op Woensdrecht is doorgedrongen – het moet toch wel!? Vreemd…

Verhalen

Mijn jongenskamer ……

Een foto van mijn jongenskamertje. Het is door de tijd een wazig beeld geworden. Ik weet nog dat ik het maakte met mijn eerste fototoestel, een Agfa Clack, gekregen voor mijn vijftiende verjaardag in 1961. Ja ik ben van 1946. Dat fotootje illustreert de...

De Stingerbol

Ik ben als instructeur en opleidingsontwikkelaar van 1992 tot en met 1995 werkzaam geweest als in de Stingertrainer te Ede. In de stinger trainer werden schutters opgeleid van de Landmacht, Luchtmacht en Mariniers. De bol is van binnen voorzien van projectie...

Plotter bij de Korps Luchtwachtdienst

Tussen 1962 en 1964 ben ik, P.J.M (Nel) Winkelman opgegroeid in het oude noorden van Rotterdam, plotter geweest als reserve bij het luchtwachtcentrum in een grote bunker in Rotterdam. De korps Luchtwachtdienst (KLD) werd op 1 maart 1950 opgericht als onderdeel van...

Voor en achter het ijzeren gordijn

Geboren werd ik in 1958 in Oost-Duitsland, in Bautzen, als zoon van de Nederlander Hendrikus Pierre Sonneville, die in 1951 in de Korea Oorloog was en dan eind 1951 naar de SBZ (sovjet bezetting zone) in Oost-Duitsland deserteerde. Hier werkte hij voor de KGB en de...

Vervangende dienstplicht bij de BB

Als derde zoon van een gezin van vijf kinderen ben ik geboren in 1949. In die tijd moest iedere jongen in principe nog in militaire dienst. Maar omdat ik de derde zoon was, hoefde ik niet in actieve dienst, maar werd ik daarvan vrijgesteld. In plaats daarvan werd...

Een bijzondere ervaring met een glimlach

Ik behoor tot de lichting 72-2. Na een opleiding werd ik gelegerd op de Gen. Spoorkazerne in Ermelo. Ik was toen inmiddels dienstplichtig sergeant en ingedeeld bij de Intendance. Ook wij werden aangewezen om een week naar Havelte te gaan met als opdracht: het...

Les materieel herkenning

Tijdens mijn diensttijd (1990-1991) gaf ik lessen materieelherkenning aan het kader. Als modelbouwer had ik daar wel wat verstand van, en de sergeant-majoor vroeg me de lessen over te nemen toen hij weg was. Ik gaf twee lessen, en er zouden nog meer volgen. Maar...

BB ervaring van deelnemer

Toen ik (1954) klein was ging mijn vader 's avonds naar de BB. Dat was verplicht. Zijn spullen lagen voor het pakken op zolder. Ik vond dat natuurlijk heel interessant. Onlangs heb ik mijn vader (95 jaar) ernaar gevraagd. Hierbij twee verhalen. VERHAAL 1. We hadden...

Lieber Sylke

De Koude Oorlog, ik heb er eigenlijk maar een paar jaren bewust van meegemaakt. De makkelijke jaren zogezegd. Die van toenemende ONTspanning met als hoogtepunt de vereniging van West met Oost of Oost met West... Geboren in 1969 en dus midden in de Koude Oorlog was...

Stingerbol

Ik ben 3 jaar instructeur in de Stingerbol geweest en heb de opleiding verzorgd voor Stinger personeel van Landmacht; Luchtmacht en Korps mariniers. Zelf heb ik in 1994 een Life firing met een stinger op een schietbaan, op Kreta uitgevoerd.

Deel je eigen verhaal

Schakel JavaScript in je browser in om dit formulier in te vullen.

Auteur gegevens

Vul hieronder je contactgegevens in, zodat de afzender van dit verhaal juist is.
Wordt niet gepubliceerd
10 cijfers
Mijn auteursnaam mag

Schrijf je verhaal

Inhoud
Klik of sleep een bestand naar dit veld om te uploaden.
Dit mag een jpg, jpeg, png of gif bestand zijn van max. 1Mb.
Locatie bij dit verhaal
Selectievakjes